Skip to main content

Er zijn woningen die een lucht/water-warmtepomp combineren met een lucht/lucht-warmtepomp oftewel airco. Daarvoor zijn minstens twee buitenunits nodig. De vraag is of ook met één buitenunit kan worden volstaan. Samsung biedt die optie sinds enkele jaren. Er zit wel een addertje onder het gras als het om de functionaliteit gaat.

Samsung levert het zogenaamde TDM lucht/water-lucht/lucht-warmtepompsysteem. Dit systeem kan worden gebruikt voor de productie van warm water voor verwarming en koud water voor koeling, de levering van luchtverwarming, luchtkoeling en ontvochtiging middels aircobinnendelen, en het maken van warm tapwater in combinatie met een geïntegreerd boilervat van 200 of 260 liter.

Boxsysteem voor airco

Om zowel water- als luchtafgifte mogelijk te maken, is het TDM-systeem voorzien van de zogenaamde Electronic Expansion Valve-unit (EEV), een box ter grootte van een schoenendoos. De EEV regelt via een elektronische klep de specifiek voor airco benodigde condensatie van het koudemiddel. Deze condensatie heeft een ander optimum dan in de warmtewisselaar van een lucht/water-systeem. Op het boxsysteem kunnen maximaal vijf airco-units worden aangesloten.

Uitkomst bij weinig ruimte

Eén buitenunit voor de verschillende systemen samen zou een uitkomst kunnen zijn voor huizen die weinig ruimte hebben om meerdere units te plaatsen, bijvoorbeeld omdat er sprake is van een kleine tuin. Daarnaast is het goedkoper om maar één buitenunit te gebruiken en kan het vanwege de geluidsproductie wenselijk zijn om een systeem te hebben waarbij slechts één unit hoeft te worden geplaatst.

Sneller koelen en verwarmen

Een warmtepompsysteem met zowel airco’s als tapwater- en ruimteverwarming heeft volgens Raymond Koevermans, algemeen directeur bij Ambrava / Samsung Klimaatbeheersing ook nog andere voordelen. “Airco’s kunnen beter en sneller koelen dan vloerverwarming of lagetemperatuurconvectoren, en ook voor verwarming werken airco-units heel snel. Met dit systeem kun je in de woonkamer bijvoorbeeld via vloerverwarming een constante warmte krijgen, terwijl je een studeerkamer of slaapkamer met een airco in korte tijd kunt opwarmen als dat nodig is.”

Mogelijkheden in nieuwbouw

Daarmee zou het een goede oplossing voor de renovatiemarkt kunnen zijn, maar Koevermans ziet ook mogelijkheden in het duurdere nieuwbouwsegment. “In Nederland staat de verkoop nog in de kinderschoenen, maar in België verkopen we al meer van deze systemen dan reguliere. Juist bij nieuwbouwcomplexen is het daar al bijna standaard. De combinatie van airco met convectoren of vloerverwarming wordt er als een luxe propositie gezien.”

Schematische voorstelling van de mogelijkheden met TDM.

Geen gelijktijdige afgifte

Het systeem heeft echter ook een nadeel. De naam TDM, wat staat voor ‘Time Division Multi’, zegt daar wat over: de afgifte via lucht en water kan niet tegelijkertijd plaatsvinden. Je kunt wel een prioriteit aangeven, bijvoorbeeld voor warm tapwater. De niet-gelijktijdigheid maakt het echter lastig om bijvoorbeeld het verwarmen met airco’s op slaapkamers te combineren met vloerverwarming in de woonkamer. De ruimtes kunnen immers niet altijd op de gewenste momenten voldoende worden verwarmd.
Dit maakt het TDM-systeem volgens Ambrava meer geschikt voor woningen waarin ruimtes zowel van vloerverwarming of convectoren als van airconditioning zijn voorzien. De airconditioning wordt dan vooral gebruikt om te koelen; dat is ook hoe TDM in België wordt toegepast.

Uniek in de markt

Het systeem lijkt uniek in de markt; een zoektocht op internet levert geen alternatieven op. Het is wel ooit onderdeel geweest van het leveringspakket van Mitsubishi Electric. Rudy Grevers van leverancier Alklima: “Wij hebben een dergelijk systeem verkocht, maar zijn er weer mee gestopt. In de regeltechniek maakt het toch uit of je koudemiddel in een platenwisselaar (voor warm water, red) of in een ‘direct expansion’-warmtewisselaar van een airco brengt. Daarnaast was het lastig om er berekeningen voor de energie-efficiëntie voor te maken; voor zo’n systeem bestaat geen KIWA-protocol.”