Skip to main content

De prijs van warmtepompen zal de komende jaren nauwelijks dalen, verwachten onderzoekers van BDH. Dat gaat tegen de wens van klimaatminister Rob Jetten in, die een prijsdaling tot 40 procent in 2030 voorziet. Door leveringsproblemen en schaarste blijft de prijs van warmtepompen hoog. Hooguit in de installatiekosten zit mogelijk ruimte doordat warmtepompen steeds vaker in kleinere woningen terechtkomen.

Het webinar van innovatieplatform TKI Urban Energy en overheidsloket RVO had de veelbelovende titel ‘kostprijsdaling warmtepompen’, maar het was niet meer dan een prikkelende titel. Tijdens het webinar in september bleek de titel minder gelukkig gekozen. Sterker nog, de prijs van een warmtepomp is sinds 2016 elk jaar met zo’n drie procent gestegen. blijkt uit analyse van aanvragen voor ISDE-subsidie en groothandelsprijzen door adviesbureau BDH.

Grote prijsverschillen warmtepompen

Enkele opvallende feiten uit het onderzoek. Er is een groot prijsverschil tussen warmtepompen met hetzelfde vermogen. In de populaire vermogensklasse troffen de onderzoekers bij groothandels warmtepompen aan van bruto 2.500 euro, maar ook toestellen van bijna 5.500 euro. “Bij netto zie je een verdubbeling van de prijs bij hetzelfde vermogen”, verklaarde onderzoeker Maarten Hommelberg van adviesbureau BDH.

Juist stijgende prijzen

Op basis van ISDE-subsidieaanvragen kon BDH niet goed de prijs van alleen de warmtepomp beoordelen. Slechts op een klein deel van 1.800 bestudeerde facturen was een uitsplitsing gemaakt tussen arbeid, materialen en warmtepomp. Daarom werden ook prijzen bij groothandelaren onder de loep genomen. “Tussen 2016 en 2020 namen de prijzen gemiddeld toe met 3 procent per jaar.” Zowel de prijs van de warmtepomp als installatiekosten laat geen dalende tendens zien.

Verband kosten en vermogen

Verder blijkt er een duidelijk verband tussen vermogen en de kosten van de warmtepomp. “De kosten van een hybride liggen net wat lager dan voor all-electric bij hetzelfde vermogen.” De installatiekosten voor een hybride- en ventilatiewarmtepomp liggen in euro’s ongeveer op hetzelfde niveau. Voor een all-electric-systeem zijn de installatiekosten wat hoger. Maar omdat de warmtepomp bij all-electric duurder is, zijn in verhouding de installatiekosten iets lager.

Vergelijking met andere landen

In vergelijk met vier omliggende landen is de Nederlandse markt best wel concurrerend, concludeert Peter Wagener van BDH. Zweden en Duitsland zitten aan de bovenkant van de prijsmarkt, maar in Frankrijk, waar juist veel concurrentie is, is de prijs het laagst. “Dat is niet zo raar; in absolute aantallen is dat de grootste markt, waardoor er veel concurrentie is ontstaan.” Als de prijs per kilowatt wordt omgerekend naar een warmtepomp van 7 kW, “zien we dat Nederland er niet zo gek uitspringt.”

Nederland slaat geen modderfiguur

Ook met de verkochte aantallen per duizend huishoudens slaat Nederland geen modderfiguur; het versloeg in 2021 zelfs Frankrijk en Duitsland. In die landen schaften vorig jaar respectievelijk 6,2 en 3,9 op de duizend huishoudens een warmtepomp aan. Nederland zit op 8,4. Alleen Zweden scoort fors hoger, met 13,4 verkochte warmtepompen per duizend huishoudens. Al met al concludeert Wagener: “De Nederlandse markt mag passend en concurrerend worden beschouwd, zeker als je ziet dat onze markt zich nog voorin de groeicurve bevindt.” Of dat tot een scherpe prijsdaling leidt, waagt hij te betwijfelen. De problemen met schaarste hebben een prijsopdrijvend effect op de toestellen. Bovendien is er in de cijfers nog geen prijsdaling bij het installatiewerk te zien. “Er is nóg geen lerend effect zichtbaar in de installatiekosten.”

Meer bulk

Het innovatieplatform TKI Urban Energy is voorzichtig optimistisch. De meeste warmtepompen kwamen tot nu toe in grotere woningen terecht. Programmamanager Duurzame Warmte en Koude Robert Jan van Egmond: “In een grotere woning is er relatief meer installatiewerk dan bij kleinere woningen, en het is minder standaard. Iedere keer moet je kijken hoe je de warmtepomp gaat plaatsen. De verwachting is dat het, zodra we meer naar het bulksegment gaan van rijwoningen, steeds meer gestandaardiseerd gaat worden.”

Warmtepompen sneller installeren

Hij vervolgt: “Nu kost het nog heel veel uren om een warmtepomp te plaatsen. Dat moet nog verder omlaag.” Volgens berekening van TKI Urban Energy kost het plaatsen van een warmtepomp gemiddeld 25 tot 30 uur. “Als we dat terug kunnen krijgen naar de helft, ben je met twee man een dag bezig. Dat moet toch haalbaar zijn binnen afzienbare tijd?” Volgens Wagener kunnen slimmere warmtepompen daarbij helpen. “Een warmtepomp ga je in gebruik stellen. Dat betekent twee uur prutsen met een laptop en herhaalbezoeken. Dat ding moet zichzelf kunnen leren, opstarten en inregelen. Dat zijn allemaal uren.”

Split -irco’s veel goedkoper, waarom?

Waar het webinar niet op in ging, is het wonderbaarlijke prijsverschil met een split-airco. De prijsvechters liggen voor rond de 500 euro bij de groothandel. Aircootjes van gerenommeerde merken als Daikin of Mitsubishi met een verwarmingsvermogen van 4 kW gaan voor nauwelijks meer dan 1.000 euro over de toonbank bij diverse webshops, ook nog inclusief BTW. Een qua vermogen vergelijkbare lucht/water-warmtepomp kost minimaal het dubbele tot drievoudige. Een split-airco zou eigenlijk prijziger moeten zijn; er zit namelijk nog een binnenunit met warmtewisselaar en ventilator bij een splitsysteem. Bij een lucht/water-warmtepomp ontbreekt de binnenunit. Die is in z’n geheel vervangen door een platenwisselaar en circulatiepomp die bij een monoblock in de buitenunit zijn verwerkt. Tot op heden kan niemand het prijsverschil tussen een split-airco en monoblock verklaren.