Steeds meer huiseigenaren ontdekken dat je ook zonder traditionele warmtepomp volledig van het gas af kunt. Het verhaal van Evert Raaijen uit Harderwijk laat zien hoe vier eenvoudige split-airco’s zijn complete woning verwarmen en zijn gasverbruik van 3.500 m³ naar nul brachten. Een oplossing die volgens hem in veel Nederlandse woningen werkt én relatief goedkoop is.
De eerste stap richting gasloos wonen
Raaijen, elektrotechnicus en vroege adoptant van duurzame technieken, begon in 2013 met zonnepanelen en een hybride installatie met twee airco-units. Zijn motivatie: het hoge rendement van airco-verwarming. Een COP van 4 tot 5,6 betekent dat je veel efficiënter verwarmt dan met gas, waarvan het rendement rond de 90 procent ligt. Het effect was direct zichtbaar: zijn gasverbruik daalde al in het eerste jaar met meer dan 1.500 m³.
Uitbreiden zonder aanpassingen aan radiatoren
Een lucht/water-warmtepomp bleek vanwege de bestaande radiatoren geen optie, maar met lucht/lucht-warmtepompen hoefde er niets aan het afgiftesysteem te worden veranderd. Twee extra airco’s volgden om de woning gelijkmatiger te verwarmen. De unit op de overloop bleek krachtig genoeg om de hele bovenverdieping te verwarmen, waardoor hij volledig afscheid kon nemen van de gasaansluiting.
Ook het tapwater zonder gas
Met het verwijderen van de cv-ketel moest ook het warm tapwater anders worden opgewekt. Raaijen koos voor een warmtepompboiler van 200 liter, die warmte uit de zolderlucht haalt. Samen met zijn inmiddels uitgebreide set zonnepanelen (14,4 kWp) leidt dit tot een vrijwel kostenneutrale energierekening.
Geluid en comfort in de praktijk
De binnenunits zijn niet volledig stil, al klinkt het volgens Raaijen “als ruisende wind” en went het snel. Ook de vier buitenunits veroorzaken weinig overlast, mede door hun positie op het platte dak. Alleen tijdens strenge vorst zijn ze binnen soms hoorbaar, maar nooit bij de buren.
Smart home-sturing voor optimaal rendement
Om de prestaties te verbeteren, koppelde Raaijen alle units aan een cloud-based domoticasysteem. Hierdoor worden de airco’s ’s nachts gespreid ingeschakeld en schakelt het systeem automatisch terug zodra de gewenste temperatuur is bereikt. Ook de warmtepompboiler draait vooral wanneer er veel zonnestroom beschikbaar is.
Modulair en verrassend laagdrempelig
Het grote voordeel van aircoheating is de modulaire opbouw. Je kunt met één airco beginnen en later uitbreiden. Vaak zijn twee units al voldoende voor een gemiddelde gezinswoning. De totale investering voor Raaijens woning, inclusief isolatie, vier airco’s, warmtepompboiler en zonnepanelen, bedroeg ongeveer 23.000 euro.
Geen ISDE-subsidie, wel een effectieve besparing
Voor lucht/lucht-warmtepompen bestaat op dit moment geen ISDE-subsidie. Toch is het financieel aantrekkelijk vanwege de relatief lage aanschafkosten, de hoge COP-waarden en het directe effect op het gasverbruik. Een lucht/water-systeem kan door subsidie soms goedkoper uitvallen, maar vraagt bijna altijd aanpassingen aan radiatoren of vloerverwarming.
Een oplossing voor veel Nederlandse woningen
Volgens Raaijen is aircoheating voor een groot deel van de bestaande woningvoorraad een effectief alternatief voor traditionele warmtepompen. Zeker voor huizen die nog niet volledig geschikt zijn voor lagetemperatuurverwarming. Zijn aanpak heeft inmiddels geleid tot navolging binnen zijn familie en buurt, waar twee units vaak al voldoende blijken om bijna helemaal van het gas af te gaan.
